Barmaq izləri olmayan bu ailə nadir xəstəlikdən əziyyət çəkir
Barmaq izləri müasir dünyada şəxsiyyətin ən əsas sübutlarından biri hesab olunur. Hava limanlarından tutmuş telefon kilidlərinə qədər saysız-hesabsız sistem bu izlərə əsaslanır. Lakin Banqladeşdə yaşayan bir ailə üçün vəziyyət tamamilə fərqlidir. Sarker ailəsinin kişi üzvləri həyatlarını barmaq izləri olmadan yaşamağa çalışırlar.
Sfera.az bildirir ki, bu nadir rast gəlinən genetik xəstəlik Adermatoglif adlanır.
Banqladeşin Rajşahi bölgəsində yaşayan 22 yaşlı Apu Sarker video zəng zamanı ovucunu göstərir və ilk baxışdan adi görünür. Lakin, daha yaxından baxdıqda, barmaq uclarının tamamilə düz olduğu nəzərə çarpır. Apunun atası Amal Sarker, əmisi Qopeş və qardaşı Anu da eyni genetik xüsusiyyətə malikdirlər.
Mütəxəssislərin fikrincə, ailədə müşahidə olunan vəziyyət Adermatoglifizm kimi tanınır. İsveçrəli dermatoloq professor Peter İtin xəstəliyi beynəlxalq səviyyədə təyin edən ilk şəxslərdən biridir.
Professor İtin, dermatoloq professor Eli Spreçer və tədqiqatçı Janna Nousbek tərəfindən aparılan genetik tədqiqatlar SMARCAD1 genindəki mutasiyanın barmaq izlərinin olmamasına səbəb olduğunu müəyyən edib. Professor İtin bildirir ki, bu vəziyyət dünyada yalnız bir neçə ailədə sənədləşdirilib.
Barmaq izlərinin olmaması əvvəlki nəsillər üçün ciddi problem deyildi
Amal Sarkerin atası fermer kimi dolanışığını təmin edirdi və şəxsiyyəti təsdiqləmə sistemləri ilə qarşılaşmırdı. Lakin biometrik məlumatların məcburi istifadəsi ilə vəziyyət kökündən dəyişib.
Banqladeş milli şəxsiyyət vəsiqəsi sisteminə keçəndə Amal Sarkerə "BARMAQ İZİ YOXDUR" möhürü vurulmuş kart verilib. Pasport və sürücülük vəsiqəsi üçün müraciətlərdə dəfələrlə problemlərlə üzləşib; yazılı imtahandan keçməsinə baxmayaraq, barmaq izlərini təqdim edə bilmədiyi üçün sürücülük vəsiqəsi ala bilməyib və yol nəzarət məntəqələrində cərimə ödəməli olub. Biometrik yoxlama mobil telefon xətlərini almaq mümkün olmadığı üçün ailənin kişi üzvləri onları analarının adına qeydiyyatdan keçirməli olublar.
Apu Sarker SIM kart müraciətləri zamanı sensorların daim necə nasaz işlədiyini və məmurların heç nə edə bilmədiklərini deyir. Gündəlik əməliyyatlar zamanı vəziyyəti daim izah etmək ailə üzvləri üçün həm yorucu, həm də utandırıcı hala gəlib. Müasir sistemlər uyğunlaşdıqca problemlər davam edir.
Adermatoglifiya hallarına "immiqrasiya gecikməsi xəstəliyi" də deyilir. Professor Peter İtin bu termini barmaq izlərinin olmaması səbəbindən sərhəd nəzarətində baş verən gecikmələrə görə istifadə edir. Ailənin qohumu Qopeş Sarker pasport almaq üçün iki il ərzində dəfələrlə paytaxt Dəkkəyə getməli olub.
Banqladeşli dermatoloqlar ailədə anadangəlmə palmoplantar keratoderma və əlaqəli ikincili adermatoglifiyanın ehtimalını nəzərdən keçirirlər. Onlar daha əhatəli genetik testlərin qəti diaqnoz qoya biləcəyini bildirirlər. Professor Eli Spreçer genetik tədqiqatların ailəyə aydınlıq gətirə biləcəyini, lakin gündəlik problemləri aradan qaldırmayacağını vurğulayır.
Hökumət tərəfindən verilən yeni şəxsiyyət vəsiqələrinə retina skaneri və üz tanıma kimi alternativ biometrik metodlar daxildir. Buna baxmayaraq, SIM kartların alınması, sürücülük vəsiqələrinə müraciət və bəzi rəsmi prosedurlar məcburi barmaq izi tələbi səbəbindən hələ də problemlər yaradır.
Aynil