18 İyun Azərbaycanda İnsan Hüquqları Günüdür

Bu gün - 18 iyun Azərbaycanda İnsan Hüquqları Günü kimi qeyd edilir.

Bu əlamətdar tarix ölkədə insan hüquq və azadlıqlarının qorunmasına, hüquqi dövlət quruculuğuna və demokratik dəyərlərin inkişafına verilən önəmin göstəricisidir.

Sfera.az bildirir ki, insan hüquqları hər bir şəxsin doğulduğu andan malik olduğu fundamental hüquq və azadlıqlardır. Yaşamaq, söz və fikir azadlığı, təhsil almaq, əmək fəaliyyəti ilə məşğul olmaq, qanun qarşısında bərabərlik kimi hüquqlar müasir cəmiyyətlərin əsas sütunları hesab olunur. Bu hüquqların təmin olunması dövlətin və cəmiyyətin inkişaf səviyyəsini müəyyən edən əsas meyarlardan biridir.

Azərbaycanda İnsan Hüquqları Gününün əsası 1998-ci il iyunun 18-də qoyulub. Həmin tarixdə ümummilli lider Heydər Əliyev tərəfindən “İnsan hüquqlarının müdafiəsinə dair Dövlət Proqramı” təsdiq edilib. Bu sənəd ölkədə insan hüquq və azadlıqlarının təmin olunması istiqamətində mühüm mərhələnin başlanğıcı hesab edilir. Daha sonra Prezident İlham Əliyevin 18 iyun 2007-ci il tarixli Sərəncamı ilə hər il iyunun 18-i rəsmi olaraq İnsan Hüquqları Günü elan olunub.

Mütəxəssislərin fikrincə, Azərbaycan Konstitusiyası insan hüquqlarının təmin olunması baxımından mühüm hüquqi baza yaradır. 1995-ci ildə qəbul edilən Konstitusiyada insan və vətəndaş hüquq və azadlıqlarına geniş yer ayrılıb, onların qorunması dövlətin ali məqsədi kimi müəyyənləşdirilib. Ölkədə insan hüquqlarının müdafiəsi istiqamətində həyata keçirilən mühüm addımlardan biri də Ombudsman institutunun yaradılması olub. Bu qurum vətəndaşların hüquqlarının müdafiəsi, müraciətlərinin araşdırılması və dövlət orqanları ilə vətəndaşlar arasında hüquqi münasibətlərin tənzimlənməsi baxımından mühüm rol oynayır.

Müasir dövrdə insan hüquqları anlayışı yalnız hüquqi müdafiə ilə məhdudlaşmır. Rəqəmsal hüquqlar, şəxsi məlumatların qorunması, gender bərabərliyi, əlilliyi olan şəxslərin hüquqları, ekoloji hüquqlar və sosial təminat məsələləri də bu sahənin vacib istiqamətlərinə çevrilib. Dünyada olduğu kimi, Azərbaycanda da insan hüquqları sahəsində qanunvericiliyin təkmilləşdirilməsi və beynəlxalq standartlara uyğunlaşdırılması istiqamətində işlər davam etdirilir.

İnsan Hüquqları Günü yalnız hüquqi bayram deyil, həm də cəmiyyətə mühüm mesajdır. Bu gün vətəndaşların öz hüquqlarını bilməsinin, onları müdafiə etməsinin və başqalarının hüquqlarına hörmətlə yanaşmasının vacibliyini bir daha xatırladır.

Hüquqların qorunduğu, qanunun aliliyinin təmin edildiyi cəmiyyətlər isə daha güclü və dayanıqlı inkişaf edir. 18 İyun - İnsan Hüquqları Günü münasibətilə ölkə üzrə müxtəlif tədbirlər, maarifləndirici görüşlər, sərgilər və konfranslar keçirilir. Bu tədbirlərin əsas məqsədi insan hüquqları mədəniyyətinin təşviqi, hüquqi maarifləndirmənin artırılması və vətəndaşların hüquq şüurunun inkişaf etdirilməsidir.

Firuzə Əliyeva
Sfera.az